«ΘΕΡΑΠΕΙΑ»ΤΗΣ ΟΜΟΦΥΛΟΦΙΛΙΑΣ: ΜΙΑ ΝΑΖΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΝΟΗΣΗ

[Αναδημοσίευση από τον ιστότοπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να διαβάσετε και τα σχετικά  σχόλια.]

Ο άνθρωπος που ήθελε «το καλό μας».

 

Με τις κλινικές που χρησιμοποιούν βασανιστήρια όπως το ηλεκτροσόκ για τη «θεραπεία» των ομοφυλόφιλων να ξεφυτρώνουν σαν μανιτάρια σε όλον τον κόσμο, έχει σημασία να θυμηθούμε από ποιο καθεστώς ξεπήδησε ιστορικά η ιδέα της «θεραπείας» των ομοφυλόφιλων. Ο βραβευμένος συγγραφέας Ολιβιέ Σαρνέ κυκλοφόρησε πριν από έναν μήνα στη Γαλλία το καινούριο του βιβλίο με τίτλο «Να τους θεραπεύσουμε». Θέμα του βιβλίου είναι η ζωή του δανού ταγματάρχη των Ες Ες δόκτορα Καρλ Βαρνέτ που πειραματιζόταν σε κρατούμενους του στρατοπέδου συγκέντρωσης στο Μπούχενβαλντ με σκοπό να τους «θεραπεύσει» από την ομοφυλοφιλία τους. Τα πειράματα, που γινόταν με τη στήριξη του αρχηγού των Ες Ες Χάινριχ Χίμλερ, περιλάμβαναν ενέσεις ορμονών και μεταμοσχεύσεις όρχεων και οδήγησαν κάποια από τα θύματα στον θάνατο. Μια υπόθεση με την οποία είχε ασχοληθεί πρόσφατα και η εφημερίδα Guardian. Και ένα έγκλημα κατά της ανθρωπότητας που παρέμεινε ατιμώρητο μέχρι τον θάνατο του Βαρνέτ στην Αργεντινή το 1965. Παρακάτω μπορείτε να διαβάσετε τη συνέντευξη που έδωσε ο συγγραφέας του βιβλίου στον γαλλικό ιστότοπο Yagg.com.

---

Από που προέκυψε η ιδέα να γράψετε αυτό το μυθιστόρημα;
Όλα μου τα βιβλία αποτελούν αναστοχασμούς του παρελθόντος, είτε του προσωπικού, είτε του οικογενειακού, και αυτό το βιβλίο είναι η λογική συνέχεια των προηγούμενων. Το προηγούμενο βιβλίο μου «Όσο θα είμαι στη ζωή» μιλούσε για την επιδημία του Aids και κατέληγε στα διάφορα μνημεία που έχουν ανεγερθεί ανά τον κόσμο. Επισκέφτηκα λοιπόν το Βερολίνο και άρχισα να ασχολούμαι με τη θεματική των ροζ τριγώνων. Έχουν γραφτεί αρκετά βιβλία για αυτούς τους ανθρώπους, και σε ένα από αυτά έπεσα πάνω σε μία υποσημείωση σχετικά με τον δόκτορα Καρλ Βαρνέτ. Ήταν ένας άνθρωπος που κατάφερε να ξεγλιστρήσει μέσα από τις γρίλιες της δικαιοσύνης, μέσα από τις γρίλιες της ιστορίας. Αισθάνθηκα έκπληξη και αποστροφή. Ο Βαρνέτ πέθανε το 1965, δύο χρόνια μετά τη γέννησή μου. Δεν ήταν τόσο μεγάλος. Θα μπορούσε να είναι ο πατέρας μου.

Ο συγγραφέας Ολιβιέ Σαρνέ (αριστερά) και ο δρ. Καρλ Βαρνέτ

Για ποιον λόγο επιλέξατε τη φόρμα του μυθιστορήματος;
Το μυθιστόρημα μας επιτρέπει να ξαναζωντανέψουμε την ιστορία και δίνει, τουλάχιστον σε μένα, τη δυνατότητα να αποδώσω καλύτερα το χάος εκείνης της περιόδου αλλά και της αποχρώσεις της καθημερινότητας. Κάπως έτσι είχα την ιδέα να αναπαραστήσω τη συνάντηση με τον Χίμλερ. Η συνάντηση του δρα Βαρνέτ μαζί του το 1944 μου έδωσε τη δυνατότητα να βάλω στο στόμα του Χίμλερ δικά του λόγια, έστω κι αν τα είχε πει λίγα χρόνια νωρίτερα. Σκοπός δεν είναι να παραπλανηθεί ο αναγνώστης. Αντίθετα θέλω να δείξω πόσο παθολογική ήταν η εμμονή του Χίμλερ σχετικά με την ομοφυλοφιλία. Πάντως δεν με ενδιαφέρει ο μανιχαϊσμός. Δεν ήθελα να παρουσιάσω τον Βαρνέτ ως ένα τέρας, όπως θα έκανε το Χόλιγουντ με μια αντίστοιχη περίπτωση όπως ο Μένγκελε. Ο Καρλ Βαρνέτ είναι ένας καλός οικογενειάρχης, παντρεμένος, με μια ετεροκανονική ζωή, συχνά φλερτάρει με τις ασθενείς του. Και ταυτόχρονα ένας γιατρός που διακατάχεται από μία εμμονή: Θέλει να θεραπεύσει τους ομοφυλόφιλους. Αυτό που με άφησε άναυδο είναι η τύφλωσή του. Πως είναι δυνατόν να πηγαίνει στο Μπούχενβαλντ και να μην βλέπει τι συμβαίνει γύρω του; Πως είναι δυνατόν να στέκεται στο πλευρό του Χίμλερ μόλις τρεις μήνες πριν τελειώσει ο πόλεμος; Οι πράξεις του δείχνουν μία έλλειψη αποστασιοποίησης και αυτό είναι που προκαλεί ρίγη. Προσπαθώ να μάθω ποιος είναι πραγματικά, ψάχνω να βρω τις απαντήσεις.

Σε ποια ντοκουμέντα στηριχτήκατε για να χτίσετε αυτό το μυθιστόρημα;
Υπάρχει το βιβλίο του κορυφαίου γερμανού αντιναζιστή Έουγκεν Κόγκον «Το Κράτος των Ες Ες» που αφιερώνει δύο σελίδες στον Βαρνέτ. Το βιβλίο της γαλλίδας ιστορικού Φλοράνς Ταμάν «Η ιστορία της ομοφυλοφιλίας στην Ευρώπη». Αλλά και το βιβλίο που κυκλοφόρησαν το 2003 τέσσερις Δανοί δημοσιογράφοι, «Καρλ Βαρνέτ. Ένας δανός γιατρός των Ες Ες στο Μπούχενβαλντ». Αυτά είναι τα τρία απαραίτητα ντοκουμέντα μαζί με τις μαρτυρίες των εκτοπισμένων ομοφυλόφιλων. Αλλά και το βιβλίο του βιολόγου Ζαν Κλοντ Ντρέιφους που ήταν επίσης κρατούμενος στο Μπούχενβαλντ.

Θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε τον δρα Βαρνέτ «ομοφοβικό»;
Είναι δύσκολο να τον περιγράψουμε χρησιμοποιώντας όρους του σήμερα. Αν όμως είναι ομοφοβικός, είναι το χειρότερο είδος: Αυτός που θέλει «το καλό μας». Πιστεύει με κάθε καλή προαίρεση ότι χάρη στον ίδιο θα προοδεύσει η ανθρωπότητα. Ο Βαρνέτ είχε επισκεφτεί πολλές φορές το ινστιτούτο του πρωτοπόρου της σεξολογίας καθηγητή Μάγκνους Χίρσφελντ στο Βερολίνο. Η δουλειά του Χίρσφελντ σχετικά με την ομοφυλοφιλία είχε αποκτήσει τεράστια φήμη. Μαθαίνει έτσι πολλά πράγματα για τις ορμόνες και προσπαθεί, πατώντας πάνω στις μελέτες του Χίρσφελντ, να τις στρέψει σε άλλη κατεύθυνση. Ευελπιστεί επίσης να γίνει πλούσιος και να κερδίσει την αναγνώριση των συναδέλφων του χάρη στα πειράματά του με τους ομοφυλόφιλους.

Ο Βαρνέτ είχε έναν ήσυχο θάνατο στην Αργεντινή. Πως τα κατάφερε και κανείς δεν τον κυνήγησε μετά τον πόλεμο;
Μετά τον πόλεμο, κανείς δεν θεωρούσε πως οι διωγμοί σε βάρος των ομοφυλόφιλων ήταν τόσο σοβαρή υπόθεση. Άλλωστε εκείνη την εποχή ποιος δεν πίστευε ότι οι ομοφυλόφιλοι ήταν άρρωστοι που έπρεπε να θεραπευτούν; Η αναγνώριση του μαρτυρίου των εκτοπισμένων ομοφυλόφιλων υπήρξε μια κούρσα μετ' εμποδίων καθώς μπλεκόταν με τη μνήμη του εβραϊκού Ολοκαυτώματος και με τις μνήμες των άλλων θυμάτων του ναζισμού, όπως οι αντιστασιακοί και οι κομμουνιστές. Ευτυχώς τώρα πια δεν είμαι ο πρώτος που ασχολείται με το θέμα.

Τι μάθατε γράφοντας το βιβλίο;
Αυτό που μου έκανε φοβερή εντύπωση ήταν πόσο γρήγορα στήθηκε η τρελή επιχείρηση της «θεραπείας» των ομοφυλόφιλων. Το έδαφος ήταν έτοιμο, καθώς πολύς κόσμος πίστευε πως οι ομοφυλόφιλοι θα πρέπει να θεραπεύονται. Ο Χίμλερ είχε υπολογίσει πως στη Γερμανία υπήρχαν 4 εκατομμύρια ομοφυλόφιλοι, εκ των οποίων οι μισοί τουλάχιστον δεν ήταν «πραγματικοί» ομοφυλόφιλοι και μπορούσαν να «αλλάξουν». Αυτό για τον Χίμλερ σήμαινε δύο εκατομμύρια επιπλέον οικογενειάρχες και αξιόμαχοι στρατιώτες. Από κει προερχόταν και η διακαής επιθυμία του να τους «θεραπεύσει». Χρειάστηκαν μόλις δυο-τρεις καλές γνωριμίες για να κανονίσει ο Βαρνέτ συνάντηση με τον ίδιο τον Χίμλερ, κεντρικό στέλεχος του ναζιστικού μηχανισμού. Σε λιγότερο από έναν χρόνο, τα πάντα ήταν έτοιμα. Το άλλο πράγμα που έμαθα είναι ότι η ιστορία που μαθαίνουμε είναι η ιστορία των νικητών ή/και της πλειοψηφίας. Για αυτό και είναι ακόμα πιο σημαντικό να δούμε την ιστορία από την οπτική γωνία των μειοψηφιών.

Το βιβλίο δεν περιέχει πολλά στοιχεία για την τύχη των θυμάτων...
Το θέμα του βιβλίου δεν είναι τα θύματα. Όμως αυτό που τους συνέβη προκαλεί ίλιγγο. Οι 13 που επέζησαν δεν μπόρεσαν ποτέ να μιλήσουν για αυτό και οι περισσότεροι φρόντισαν γρήγορα να παντρευτούν. Όταν αποφασίστηκε να αποζημιωθούν, το 2000, όλοι τους ήταν πλέον νεκροί. Οι άνθρωποι αυτοί έπεσαν μέσα στην καταπακτή της ιστορίας. Το πρόβλημα είναι ότι ο ίδιος ο Βαρνέτ δεν δικάστηκε ποτέ, παρά το γεγονός ότι το όνομά του αναφέρθηκε τόσο στη δίκη της Νυρεμβέργης όσο και σε εκείνη για το Νταχάου. Στοιχεία υπήρχαν, αλλά ούτε οι σύμμαχοι, ούτε οι δανοί ενδιαφέρθηκαν να τον ψάξουν.

Αναμνηστική πλάκα για τους ομοφυλόφιλους κρατούμενους στο στρατόπεδο του Μπούχενβαλντ

Επιλέξατε ως προμετωπίδα του βιβλίου μία φράση της συγγραφέως Άλι Σμιθ: «Αυτή η ιστορία είναι αληθινή, συνέβη μια φορά στο μέλλον, πάει πολύς καιρός». Για ποιο λόγο;
Είναι μία φράση που με ενδιαφέρει γιατί μπλέκει όλους τους χρόνους: Παρελθόν, παρόν και μέλλον. Δυστυχώς οι ομοφυλόφιλοι κινδυνεύουν πάντα από παρόμοιες καταστάσεις. Φτάνει να δει κανείς πόσες κλινικές για τη «θεραπεία» των ομοφυλόφιλων ανοίγουν σήμερα στην Κίνα και τη Λατινική Αμερική. Έχει δημιουργηθεί μια ολόκληρη αγορά, η αγορά της κανονικότητας. Και βέβαια το αντίθετο της κανονικότητας δεν μπορεί παρά να είναι η ανωμαλία, η αδυναμία, η κατωτερότητα. Το θέμα είναι πως έχουμε μάθει να μετράμε την αποτελεσματικότητα και πως έχουμε μάθει να μετράμε την αδυναμία.

Ο ΗΦΑΙΣΤΙΩΝΑΣ ΣΤΑ ΑΖΗΤΗΤΑ;

[Αναδημοσίευση από τον ιστότοπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να διαβάσετε και τα σχετικά σχόλια.]

Αριστεροί και δεξιοί γυρίζουν την πλάτη στην Αμφίπολη.


Η Κατερίνα Περιστέρη πρέπει να αισθάνεται μόνη αυτό τον καιρό. Οι επικριτές της εξ αριστερών από την πρώτη στιγμή αντιμετώπιζαν τις ανασκαφές στην Αμφίπολη ως τίποτα παραπάνω από ένα πρότζεκτ προσωπικής ματαιοδοξίας και εθνικιστικής μεγαλομανίας του «μακεδονομάχου» Αντώνη Σαμαρά. Μετά την αποκάλυψη πως το μνημείο υπήρξε προσωπική παραγγελία του Μεγάλου Αλεξάνδρου στη μνήμη του αγαπημένου του συντρόφου Ηφαιστίωνα, κινδυνεύει πλέον να δει και τους εκ δεξιών υποστηρικτές της να λακίζουν. Όσους δηλαδή δεν βλέπουν με καθόλου καλό μάτι οποιαδήποτε αναζωπύρωση της συζήτησης για τη σεξουαλικότητα του μεγάλου στρατηλάτη και τον κεντρικό ρόλο που έπαιζαν οι ομοερωτικές σχέσεις στην αρχαία ελληνική κοινωνία.

Η εσωτερική αμφιθυμία καθρεφτίζεται και στον διεθνή αντίκτυπο που είχαν οι ανακοινώσεις της περασμένης Τετάρτης. Ένας αντίκτυπος που μπορεί να χαρακτηριστεί από αναιμικός έως ανύπαρκτος. Περασμένα μεγαλεία οι σχεδόν καθημερινές ανταποκρίσεις και τα πρωτοσέλιδα για την Αμφίπολη πέρσι το φθινόπωρο σε όλα τα διεθνή ΜΜΕ. Την πρεμούρα της κυβέρνησης Σαμαρά να «διεθνοποιήσει» την προβολή της ανασκαφής και των ευρημάτων πέρσι, διαδέχεται φέτος η πρόδηλη αδιαφορία των ελληνικών αρχών που δεν έχουν πρόβλημα να την αμφισβητήσουν και να τη θάψουν. Είναι χαρακτηριστικό ότι τις προηγούμενες πέντε ημέρες η είδηση για τη σύνδεση της Αμφίπολης με τον Αλέξανδρο και τον Ηφαιστίωνα απουσιάζει σχεδόν ολοκληρωτικά από τις ιστοσελίδες των μεγαλύτερων ευρωπαϊκών και αμερικάνικων εφημερίδων με ελάχιστες εξαιρέσεις. Απουσιάζει επίσης από το CNN και την αγγλόφωνη έκδοση του Euronews. Ένα ελλιπέστατο ρεπορτάζ βρίσκουμε στο BBC, ενώ η μοναδική εκτενής αναφορά εντοπίζεται στο site της λαϊκής βρετανικής εφημερίδας Daily Mail.

Έστω και σε επίπεδο λαϊκής κουλτούρας, οποιαδήποτε χώρα είχε στα χέρια της τη «μεγαλύτερη ιστορία αγάπης όλων των αιώνων» θα φρόντιζε να την προβάλλει. Όχι εμείς. Πόσο μάλλον που μέσα από αυτή την ιστορία όχι μόνο προβάλλεται η χώρα διεθνώς και μάλιστα σε συγκεκριμένα «ευαίσθητα» ακροατήρια, αλλά δίνεται με έμμεσο τρόπο η καλύτερη απάντηση στην προπαγάνδα του Γκρουέφσκι με τα μουσολινικής έμπνευσης αγάλματα στο κέντρο των Σκοπίων. Όμως η σύνδεση με τον Αλέξανδρο μέσω Ηφαιστίωνα μάλλον δεν είναι αυτό που είχαν στο μυαλό τους ακόμα και όσοι καλοβλέπουν ένα τέτοιο ενδεχόμενο. Θυμόμαστε τέτοιο καιρό πέρσι με πόση αγωνία τα τηλεοπτικά κανάλια πρόβαλλαν το σενάριο ο τάφος να έχει χτιστεί για τη βασίλισσα του Αλεξάνδρου Ρωξάνη · λες και υπήρχε περίπτωση οι διάδοχοι να έστηναν μνημείο για τη γυναίκα που δολοφόνησαν μαζί με τον γιο της για να μην μπει εμπόδιο στα σχέδιά τους. Θυμόμαστε επίσης πόσο είχαν προπηλακιστεί πριν λίγα χρόνια στη Θεσσαλονίκη επιστήμονες που τόλμησαν να θίξουν σε ένα συνέδριο τις ομοφυλοφιλικές ίντριγκες που οδήγησαν στη δολοφονία του Φιλίππου Β'. Αλλά και πως το ελληνικό κράτος αρνήθηκε να συνδράμει ώστε να γυριστεί η ταινία «Αλέξανδρος» του Όλιβερ Στόουν στην Ελλάδα με το επιχείρημα του τότε υπουργού ότι «δεν μπορεί να συνυπογράψει μια ταινία με την οποία διαφωνεί ιστορικά». Και τότε το ζήτημα ήταν η απεικόνιση της σχέσης του στρατηλάτη με τον Ηφαιστίωνα...

Αυτά όσον αφορά τη Δεξιά για την οποία η αρχαία Ελλάδα δεν είναι παρά μια ευκαιρία για τόνωση του πατριωτικού φρονήματος (βλέπε Καμμένος στη Σαλαμίνα) που θα πρέπει να είναι απαλλαγμένη από στοιχεία παράταιρα προς το «ελληνοχριστιανικό ιδεώδες» . Όμως και η Αριστερά -που από την εποχή των συλλαλητηρίων για το «μακεδονικό» ποτέ δεν είδε με καλό μάτι τη μετατροπή του Αλεξάνδρου σε «σύμβολο του εθνικισμού»- αντιμετώπισε από την πρώτη στιγμή εχθρικά οτιδήποτε έχει να κάνει με την Αμφίπολη. Την Πέμπτη η είδηση περί Ηφαιστίωνα απουσίαζε επιδεικτικά από τα πρωτοσέλιδα τόσο της «Εφημερίδας των Συντακτών» όσο και του «Ριζοσπάστη» · μόλις πριν λίγους μήνες η κυβερνητική «Αυγή» πανηγύριζε με το πόρισμα κάποιων ιστορικών ότι ο τάφος είναι μνημείο της ρωμαϊκής και όχι της ελληνιστικής περιόδου. «Το κουφάρι της Αμφίπολης βρωμάει εθνικισμό» φώναζαν αριστεροί διαμαρτυρόμενοι έξω από την αίθουσα όπου οι αρχαιολόγοι έκαναν τις ανακοινώσεις τους. Όσο για τον σημερινό υπουργό πολιτισμού, αφού πρώτα περιέκοψε τα κονδύλια της ανασκαφής, φρόντισε σύμφωνα με το Βήμα να απαξιώσει με χυδαίο τρόπο την κ. Περιστέρη μόλις προχτές σε πηγαδάκι της Βουλής.... 

Με αυτό τον τρόπο το θάψιμο της Αμφίπολης και του Ηφαιστίωνα μοιάζει νομοτελειακό αφού και οι δύο ιδεολογικές πλευρές μπορεί να ξεκινούν από διαφορετικές αφετηρίες, καταλήγουν όμως στο ίδιο αποτέλεσμα. Αναδεικνύοντας έτσι με πολύ γλαφυρό τρόπο την προβληματική σχέση της πολιτικής μας κουλτούρας με την ελληνική αρχαιότητα.

Θα κλείσω αυτό το κείμενο σημειώνοντας πως για τον γράφοντα η μεγαλύτερη απογοήτευση ήταν η απουσία της είδησης για την Αμφίπολη και τον Ηφαιστίωνα από τα περισσότερα ξένα sites που ειδικεύονται στην γκέι ειδησεογραφία. Χάθηκε έτσι μια ευκαιρία να τονωθεί το συμβολικό φορτίο που έχει η Ελλάδα σε ένα κοινό μειοψηφικό μεν αλλά σημαντικού ειδικού βάρους - και δεν μιλάω μόνο για την καθαρά οικονομική πλευρά του ζητήματος, όπως η τόνωση του τουρισμού στη Βόρεια Ελλάδα. Πρόκειται για τις ίδιες ιστοσελίδες όπου δεν απουσιάζουν οι ειδήσεις από την Ελλάδα όταν πρόκειται για ομοφοβικές επιθέσεις, τη δράση της Χρυσής Αυγής ή την καταδίκη της χώρας στα ευρωπαϊκά δικαστήρια για το σύμφωνο συμβίωσης. Πάντως οι ελληνικές ΛΟΑΔ οργανώσεις έχουν τη χρυσή ευκαιρία να προβάλλουν την είδηση στον ξένο τύπο κατά τη διάρκεια του συνεδρίου της ευρωπαϊκής ομοσπονδίας των ΛΟΑΔ οργανώσεων ILGA που θα γίνει στην Αθήνα σε τρεις εβδομάδες. Ας ελπίσουμε πως και αυτή η ευκαιρία δεν θα χαθεί.

Διαβάστε επίσης: Αλέξανδρος και Ηφαιστίων: Τι λένε οι ιστορικοί για τη σχέση τους

---

Στην κεντρική φωτογραφία: Ο Αλέξανδρος στη μάχη της Ισσού από ψηφιδωτό της Πομπηίας - Κεφαλή μπρούτζινου αγάλματος που ίσως απεικονίζει τον Ηφαιστίωνα στο μουσείο Πράδο της Μαδρίτης.

 

«ΚΑΙ Ο ΜΕΓΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΗΤΑΝ ΓΚΕΪ»

[Αναδημοσίευση από τον ιστότoπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να διαβάσετε και τα σχετικά σχόλια.]

 

 

Μια νεαρή σταρ ταράζει τα νερά στην Αίγυπτο

 

Παρουσιάστρια παιδικών εκπομπών στην τηλεόραση και σταρ του αιγυπτιακού σινεμά, η νεαρή Μόνα Χαλά έκανε πριν λίγες ημέρες κάτι που θεωρείται αδιανόητο στην πατρίδα της: Υπερασπίστηκε τους ομοφυλόφιλους συμπολίτες της και μάλιστα σε μία συνέντευξη που μπήκε σε όλα τα σπίτια μέσω της τηλεόρασης. Μιλώντας σε δημοσιογράφο του καναλιού ON που υποστήριξε ότι η κυβέρνηση πρέπει να γνωρίζει αν κάποιος είναι ομοφυλόφιλος, η Μόνα απάντησε παραπέμποντας στην αρχαία ιστορία της Αιγύπτου:

«Κάθε άνθρωπος είναι ελεύθερος να είναι ομοφυλόφιλος. Δεν είναι δική μου δουλειά να κρίνω τους ανθρώπους από ηθικής άποψης. Η ομοφυλοφιλία υπάρχει από την αρχαιότητα. Πολλοί άνθρωποι στη διάρκεια της ιστορία υπήρξαν ομοφυλόφιλοι. Ποιοι είμαστε εμείς να τους κρίνουμε; Ο Μέγας Αλέξανδρος που έχτισε την Αλεξάνδρεια ήταν ομοφυλόφιλος. Είναι λόγος αυτός να καταστρέψουμε την πόλη ή να της αλλάξουμε όνομα; Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που είναι ομοφυλόφιλοι. Έτσι τους έφτιαξε η φύση.»

Δείτε τη συνέντευξη με υπότιτλους στα αγγλικά εδώ:

https://www.youtube.com/watch?v=-Dh6cFonht0

Η παρέμβασή της Μόνα Χαλά είναι εξαιρετικά θαρραλέα αν σκεφτεί κανείς ότι το σημερινό στρατιωτικό καθεστώς της Αιγύπτου, που πριν δύο χρόνια ανέτρεψε την κυβέρνηση των ισλαμιστών, έχει επιδοθεί σε πραγματικό κυνήγι μαγισσών σε βάρος των γκέι συλλαμβάνοντας και φυλακίζοντας δεκάδες άτομα. Για αυτό το άνευ προηγουμένου κύμα καταστολής σε βάρος των αιγύπτιων ομοφυλόφιλων είχαμε γράψει σχετικά πρόσφατα σε αυτή τη στήλη («Τα αύριο που δεν ήρθαν ποτέ»)

Έκτοτε υπάρχουν ενδείξεις ότι οι διεθνείς αντιδράσεις για τα πογκρόμ έχουν κάνει κάποιους δικαστές να το ξανασκεφτούν. Το πιο πρόσφατο περιστατικό ήταν η σύλληψη 25 ανδρών σε χαμάμ του Καΐρου με την κατηγορία της «ακολασίας». Οι συλληφθέντες οδηγήθηκαν γυμνοί στην κλούβα παρουσία συνεργείων της τηλεόρασης τα οποία είχε ειδοποιήσει η αστυνομία με σκοπό να τους διαπομπεύσουν. Σε αντίθεση όμως με όλες τις προηγούμενες περιπτώσεις, η διεθνής κατακραυγή φαίνεται να λειτούργησε θετικά, αφού οι δικαστές τελικά αθώωσαν τους συλληφθέντες από όλες τις κατηγορίες. Χωρίς αυτό να σημαίνει πως η ιστορία είχε αίσιο τέλος αφού ένας από τους κατηγορούμενους τελικά δεν άντεξε την κοινωνική κατακραυγή και αυτοπυρπολήθηκε βάζοντας τέρμα στη ζωή του...

Η συνέντευξη της Μόνα Χαλά δεν ήταν η μοναδική θετική είδηση από τον αραβικό κόσμο τις τελευταίες ημέρες. Η τρομοκρατία του Ισλαμικού Κράτους που δημοσιεύει σχεδόν καθημερινά φρικαλέες εικόνες από εκτελέσεις ανδρών τους οποίους κατηγορεί για ομοφυλοφιλία στη Συρία, το Ιράκ και τη Λιβύη, φαίνεται να έχει αφυπνίσει τμήματα της κοινής γνώμης τουλάχιστον σε πιο φιλελεύθερες χώρες όπως ο Λίβανος. Με αφορμή τη χτεσινή Παγκόσμια Ημέρα κατά της Ομοφοβίας, 14 σταρ της τηλεοπτικής και μουσικής σκηνής της χώρας δημοσίευσαν ένα βίντεο με το οποίο ζητούν να σταματήσει ο στιγματισμός και οι διώξεις των ομοφυλόφιλων στον αραβικό κόσμο:

«Γνωρίζετε ότι σύμφωνα με το πρώτο άρθρο της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, όλοι οι άνθρωποι γεννιούνται ελεύθεροι και ίσοι; Γνωρίζετε ότι σήμερα, στον 21ο αιώνα, υπάρχουν άνθρωποι που στιγματίζονται, δέχονται βία, συλλαμβάνονται και δολοφονούνται μόνο και μόνο επειδή είναι ΛΟΑΔ; Είμαστε όλοι ελεύθεροι και έχουμε ίσα δικαιώματα. Γνωρίζουμε ότι συχνά είναι δύσκολο να αντιμετωπιστούν οι κοινωνικές προκαταλήψεις όμως οι νόμοι πρέπει να είναι δίκαιοι. Η δημοκρατία δεν πρέπει να λειτουργεί μόνο για την πλειοψηφία ή τη μειοψηφία. Όλοι οι πολίτες πρέπει να αισθάνονται ασφαλείς. Δεν χρειάζεται να είναι κανείς ομοφυλόφιλος για να υπερασπίζεται τα δικαιώματα των ομοφυλόφιλων, όπως και δεν χρειάζεται να είναι γυναίκα για να υπερασπίζεται τα δικαιώματα των γυναικών.»

Δείτε το βίντεο στα αραβικά εδώ:

https://www.youtube.com/watch?v=VLsO3TzPt1Q

Το βίντεο υπήρξε πρωτοβουλία οργανώσεων που μάχονται για την κατάργηση του άρθρου 534 του λιβανέζικου ποινικού κώδικα, το οποίο τιμωρεί τις ομοφυλοφιλικές σχέσεις με ποινή 12μηνης φυλάκισης. Με βάση το συγκεκριμένο άρθρο, στο πρόσφατο παρελθόν η αστυνομία έχει προχωρήσει και στον Λίβανο σε μαζικές συλλήψεις ανδρών οι οποίοι υποβάλλονται σε ταπεινωτικές πρωκτικές εξετάσεις για να «διαπιστωθεί» αν είναι ομοφυλόφιλοι...

---

*Στην κεντρική φώτο: Έφιππο άγαλμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου κοντά στην Πύλη της Ροζέτας στην Αλεξάνδρεια.

Ο ΚΟΥΝΕΛΟΘΕΟΣ ΑΚΟΥΕΙ ΤΙΣ ΠΡΟΣΕΥΧΕΣ ΣΑΣ

[Αναδημοσίευση από τον ιστότοπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να αφήσετε και τα δικά σας σχόλια.]

Στην κινέζικη κουλτούρα, οι ομοφυλόφιλοι έχουν τη δική τους θεότητα.

«Σε Ανατολή και Δύση για πολλά χρόνια οι θρησκείες έσπρωχναν τους ομοφυλόφιλους στο περιθώριο. Όμως η θεία πρόνοια είναι καλοπροαίρετη και η αγάπη είναι το δώρο της προς όλους τους ανθρώπους.» Με αυτά τα λόγια ο Λου Γουέιμινγκ, ένας τριαντάρης ταοϊστής ιερέας από την Ταϊβάν, εξηγεί την απόφασή του να ιδρύσει το 2006 έναν ναό αφιερωμένο στον Του Ερ Σεν ή αλλιώς τον «κουνελοθεό». Μια θεότητα της κινέζικης παράδοσης ξεχασμένη εδώ και αιώνες αφού τόσο οι αυτοκρατορικές όσο και οι κομουνιστικές αρχές προσπάθησαν με κάθε τρόπο να εξαλείψουν τη λατρεία της.

Ο ίδιος ο Λου έχει δώσει όρκο αγαμίας και αρνείται να αποκαλύψει τη σεξουαλικότητά του. Η ιδέα να ιδρύσει στην Ταϊβάν έναν ναό αφιερωμένο στον θεό-προστάτη των ομοφυλόφιλων προέκυψε από τα παράπονα πολλών ομοφυλόφιλων πιστών ότι δεν υπήρχε καμία θεότητα για να εισακούσει τις προσευχές τους. Αντλώντας από την κινέζικη παράδοση, ο Λου αποφάσισε να αναβιώσει τη λατρεία του Του Ερ Σεν («το πνεύμα του κουνελιού» στα κινέζικα). Όσο ζούσε, το πραγματικό όνομα του συγκεκριμένου πνεύματος ήταν Χου Τιανμπάο και ήταν αξιωματούχος στην επαρχία του Φουτζιάν κατά τον 18ο αιώνα, την περίοδο που κυβερνούσε την Κίνα η δυναστεία των Τσινγκ.

Σύμφωνα λοιπόν με την παράδοση ο Χου ερωτεύτηκε παράφορα έναν πανέμορφο νεαρό μανδαρίνο, απεσταλμένο του αυτοκράτορα στην περιοχή. Όταν τον συνέλαβαν να κρυφοκοιτάει μέσα από μία χαραμάδα την ώρα που ο μανδαρίνος έπαιρνε το μπάνιο του, ο Χου ομολόγησε τον θαυμασμό του. Προσβεβλημένος, ο νεαρός ευγενής διέταξε να τον ξυλοκοπήσουν μέχρι θανάτου. Μετά την εκτέλεσή του, ο Χου εμφανίστηκε στο όνειρο ενός χωρικού με τη μορφή κουνελιού. Του εξήγησε ότι εγκλημάτησε από αγάπη και γι'αυτό τον λόγο οι θεοί του κάτω κόσμου αποφάσισαν να διορθώσουν την αδικία που έγινε σε βάρος του. Του ανέθεσαν λοιπόν να προστατεύει τους άντρες που τρέφουν επιθυμίες για άλλους άντρες. Ο χωρικός μοιράστηκε το όνειρό του με τους συγχωριανούς του και αυτοί αποφάσισαν να αναγείρουν έναν ναό προς τιμήν του νέου θεού.

Πέρα από την παράδοση, γνωρίζουμε πως η νέα λατρεία γρήγορα βρέθηκε στο στόχαστρο της δυναστείας των Τσινγκ η οποία, επηρεασμένη και από τις πρώτες επαφές της με τη Δύση, αποφάσισε να καταστείλει τη λατρεία θεοτήτων που «προτρέπουν σε ακολασία». Η λατρεία του κουνελοθεού έγινε μυστική, γνωρίζουμε όμως γι'αυτήν από τις αναφορές τοπικών αξιωματούχων προς την κυβέρνηση σύμφωνα με τις οποίες «οι άντρες που αποκτούν τον νεαρό που επιθύμησαν ευχαριστούν το είδωλό τους γεμίζοντας το στόμα του με ζάχαρη και χοιρινά εντόσθια». Για πολλούς μελετητές του κινέζικου πολιτισμού, η συγκεκριμένη λατρεία δεν είναι άσχετη με τον θεσμό των «αδελφικών δεσμών» που ήταν επίσης διαδεδομένος στην επαρχία του Φουτζιάν. Μέσω των «αδελφικών δεσμών» ένας μεγαλύτερος άντρας επισημοποιούσε τη σχέση του με έναν νεότερο τον οποίο αναλάμβανε να «προστατεύει». Μπορούσαν να ζουν μαζί για χρόνια πριν χωρίσουν για να κάνει ο καθένας τη δική του οικογένεια.

Τετράδια όπου οι πιστοί καταγράφουν τις προσευχές τους πριν τα δώσουν στους ιερείς για να τα κάψουν

Σύμφωνα με τον ιερέα Λου, ο κουνελοθεός είναι μια ιδιαίτερα σεμνή θεότητα τόσο λόγω του ατιμωτικού θανάτου του, όσο και εξαιτίας της ταύτισής του με το κουνέλι, ένα πολύ ταπεινό ζώο με το οποίο οι Κινέζοι παρομοιάζουν υποτιμητικά τους ομοφυλόφιλους. Γι αυτό τον λόγο είναι ιδιαίτερα ευγνώμων όταν οι πιστοί απευθύνονται σε αυτόν και κάνει το παν για να εκπληρώσει τις επιθυμίες τους. Προκειμένου να εισακουστούν, οι πιστοί καίνε μέσα στον ναό χάρτινα σημειώματα όπου έχουν καταγράψει τις ευχές τους, αφήνουν προσωπικά είδη ρουχισμού κτλ στον βωμό του θεού για να τα ευλογήσει ή παίρνουν από τον ναό χάρτινα φυλαχτά με ευχές και ξόρκια και τα βάζουν κάτω από το μαξιλάρι τους πριν κοιμηθούν.

Ένα μπλουζάκι τοποθετημένο πάνω στον βωμό για να πάρει την ευλογία του θεού · χάρτινα φυλαχτά.

Ο Λου υπολογίζει πως κάθε χρόνο επισκέπτονται τον ναό εννιά χιλιάδες γκέι και λεσβίες. Ο κινέζικος πολιτισμός μπορεί να μην έχει επηρεαστεί από τη χριστιανική παράδοση, όμως η έμφαση στη δημιουργία οικογένειας και την απόκτηση απογόνων προκαλεί αφόρητες πιέσεις, με αποτέλεσμα ελάχιστοι ομοφυλόφιλοι να εκδηλώνονται ανοιχτά. Ίσως δεν είναι τυχαίο ότι η λατρεία του κουνελοθεού μεταφέρθηκε από την επαρχία Φουτζιάν στην Ταϊβάν, ένα νησί που βρίσκεται ακριβώς απέναντι από τις ακτές της Φουτζιάν με ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού να κατάγεται από τη συγκεκριμένη επαρχία.

Αν και επίσημα παραμένει έδαφος της Κίνας, η Ταϊβάν έχει ντε φάκτο ανεξάρτητη κυβέρνηση από το 1949 όταν κατέφυγαν εκεί οι ηττημένοι δεξιοί του κινέζικου εμφυλίου. Σε αντίθεση με την ηπειρωτική Κίνα, έχει αναπτύξει ένα δημοκρατικό σύστημα διακυβέρνησης και είναι το πρώτο ασιατικό κράτος όπου οι ομοφυλόφιλοι ξεκίνησαν να διεκδικούν δημόσια τα δικαιώματά τους. Μάλιστα πριν από μόλις έναν μήνα, βουλευτές της αντιπολίτευσης κατέθεσαν νομοσχέδιο για την αναγνώριση των γάμων μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου. Αν ψηφιστεί, η Ταϊβάν θα γίνει η πρώτη ασιατική χώρα που θεσπίζει τον γάμο για όλους. Όσο για τον κουνελοθεό, θα είναι μιας πρώτης τάξεως ευκαιρία για να αποδείξει ότι ακούει τις προσευχές των πολυάριθμων πιστών του...

---

* Με πληροφορίες από εδώ

ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΤΗΣ ΜΙΜΗΣΗΣ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

[Αναδημοσίευση από τον ιστότοπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να αφήσετε και τα δικά σας σχόλια. Όπως μπορείτε να δείτε και στο τέλος της ανάρτησης, το κείμενο βρέθηκε στην τρίτη θέση της λίστας με τα πιο διαβασμένα της A.V. την περασμένη εβδομάδα. Σας ευχαριστώ!]

 

Η αλήθεια για τον Άλαν Τούρινγκ, λαμπρό επιστήμονα και γκέι οσιομάρτυρα

Με 8 υποψηφιότητες για όσκαρ (ανάμεσά τους τα όσκαρ καλύτερης ταινίας, σκηνοθεσίας, Α' ανδρικού για τον Μπένεντικτ Κάμπερμπατς και Β' γυναικείου ρόλου για την Κίρα Νάιτλι) και εξαιρετική εισπρακτική πορεία στη χώρα μας εδώ και τρεις εβδομάδες, το «Παιχνίδι της Μίμησης» είναι αναμφίβολα η ταινία που κέρδισε τις εντυπώσεις τον φετινό χειμώνα. Το φιλμ στηρίζεται στη βιογραφία του Άλαν Τούρινγκ, του ανθρώπου που θεωρείται πατέρας της επιστήμης της πληροφορικής και έπαιξε κεντρικό ρόλο στην αποκωδικοποίηση των μυστικού κώδικα επικοινωνίας του γερμανικού στρατού για λογαριασμό της Μεγάλης Βρετανίας κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Ταυτόχρονα υπήρξε μαζί με τον Όσκαρ Ουάιλντ το πιο διάσημο θύμα της βικτοριανής νομοθεσίας που καταδίωκε τους ομοφυλόφιλους στην πατρίδα του. Βάσει αυτής της νομοθεσίας καταδικάστηκε σε ευνουχισμό μέσω χορήγησης θηλυκών ορμονών και δύο χρόνια αργότερα αυτοκτόνησε.

Πάντως παρά τη μεγάλη καλλιτεχνική και εισπρακτική επιτυχία της ταινίας, δεν είναι λίγοι εκείνοι που επισημαίνουν ότι οι δημιουργοί της απομακρύνθηκαν σκόπιμα από την ιστορική αλήθεια προκειμένου να δραματοποιήσουν ακόμα περισσότερο τη ζωή μιας έτσι κι αλλιώς ξεχωριστής προσωπικότητας. Παρακάτω μπορείτε να διαβάσετε τα κύρια σημεία όπου το σενάριο της ταινίας απέχει από την ιστορική πραγματικότητα. Αν δεν την έχετε δει και σκοπεύετε να το κάνετε, να έχετε υπόψη σας ότι παρακάτω αποκαλύπτονται σημαντικά στοιχεία από την πλοκή της ταινίας.

Η εφηβική απώλεια

Όπως φαίνεται και στην ταινία, το γεγονός που σημάδεψε τη ζωή του έφηβου Άλαν υπήρξε πράγματι ο θάνατος του συμμαθητή του Κρίστοφερ Μόρτον προς τον οποίο έτρεφε ισχυρά ερωτικά συναισθήματα - τα οποία πάντως δεν φαίνεται να βρήκαν ανταπόδοση. Ο θάνατός του στοίχειωσε τον Τούρινγκ για την υπόλοιπη ζωή του, κάνοντάς τον να αναπτύξει ζωηρό ενδιαφέρον για ζητήματα όπως η πιθανότητα επιβίωσης του πνεύματος χωριστά από το σώμα και η δυνατότητα τηλεπαθητικής επικοινωνίας με τους νεκρούς. Όμως ο θάνατος του Μόρτον δεν έπεσε ως «κεραυνός εν αιθρία» στη ζωή του νεαρού Άλαν όπως φαίνεται στην ταινία. Ο Τούρινγκ γνώριζε ότι ο φίλος του έπασχε από φυματίωση και ότι έπρεπε να προετοιμάζεται για το χειρότερο. Και σε αντίθεση με τη σχετική σκηνή της ταινίας, ο διευθυντής του σχολείου δεν φώναξε τον Τούρινγκ στο γραφείο του για να του ανακοινώσει ψυχρά και κοφτά τον θάνατο του φίλου του. Στην πραγματικότητα ο διευθυντής μάζεψε όλα τα αγόρια του σχολείου και προσπάθησε να τα παρηγορήσει με ευγενικό και συμπονετικό τρόπο.

Ο τρελός επιστήμονας και το αγαπημένο του δημιούργημα

Η ταινία παρουσιάζει τον Τούρινγκ ως μια μονήρη μεγαλοφυΐα στα όρια του αυτισμού, χωρίς αίσθηση του χιούμορ και ανίκανου να λάβει υπόψη του τα συναισθήματα των άλλων και να συνεργαστεί μαζί τους. Στην πραγματικότητα, αν και αρκετά απότομος απέναντι σε όσους θεωρούσε πως σπαταλούσαν τον χρόνο του, ο Τούρινγκ είχε φίλους, καταλάβαινε από χιούμορ και συνεργαζόταν χωρίς προβλήματα με τους συνεργάτες του. Στην ταινία η πιο στενή σχέση που αναπτύσσει ο Τούρινγκ είναι με το δημιούργημά του, ένα μηχάνημα που τον βοηθάει να αποκρυπτογραφήσει του μυστικούς κώδικες των γερμανών και το οποίο ονομάζει «Κρίστοφερ» προς τιμή του νεκρού φίλου του. Στην πραγματικότητα, στην αρχική του εκδοχή το μηχάνημα ονομάστηκε «Βόμβα» ενώ το τελικό πρωτότυπο ονομάστηκε «Νίκη» (Victory).

H σχέση του με την Τζόαν Κλαρκ

Η ταινία έχει δεχτεί αρκετές επικρίσεις για το γεγονός ότι απουσιάζουν πλήρως οι ομοφυλοφιλικοί δεσμοί που είχε ο Τούρινγκ στην ενήλικη ζωή του. Αντί γι'αυτό η ταινία παρουσιάζει την Τζόαν Κλαρκ, συνάδελφό του στην υπηρεσία αποκρυπτογραφήσεων του βρετανικού ναυτικού, ως τη σημαντικότερη συναισθηματική παρουσία στη ζωή του μεγάλου επιστήμονα. Η αλήθεια είναι πως ο Άλαν πράγματι αρραβωνιάστηκε την Τζόαν, αν και δεν προχώρησε σε γάμο μαζί της εξαιτίας της ομοφυλοφιλίας του. Όμως η Κλαρκ γνώριζε εξαρχής την αλήθεια και δεν είχε πρόβλημα με αυτό. Όσο για τη σκηνή που τον επισκέπτεται μετά την καταδίκη του από το δικαστήριο, αυτή είναι εντελώς φανταστική. Στην πραγματικότητα ο Τούρινγκ δεν έκρυβε την ομοφυλοφιλία του και ήταν αρκετά ανοιχτός για τα δεδομένα της εποχής. Θεωρούσε ότι αυτή του η ειλικρινής στάση και η μεγαλοφυΐα του μπορούσαν να τον προστατεύσουν, τελικά όμως αποδείχτηκε πως έκανε τραγικό λάθος.

Ένα δίλημμα ζωής και θανάτου

Ίσως η πιο εκβιαστικά μελοδραματική σκηνή της ταινίας είναι εκείνη όπου η ομάδα του Τούρινγκ αποκρυπτογραφεί μήνυμα του γερμανικού ναυτικού για επίθεση σε μια νηοπομπή όπου υπηρετεί ο αδελφός ενός από τα μέλη της ομάδας. Αρνούμενος να κρίνει με βάση το συναίσθημα ο Τούρινγκ αποφασίζει να μην ειδοποιήσει το ναυτικό για την επίθεση, ώστε να μην καταλάβουν οι γερμανοί ότι έχει σπάσει τον κώδικα. Στην πραγματικότητα βέβαια η ομάδα απλώς διαβίβαζε στους ανωτέρους της τα μηνύματα που αποκρυπτογραφούσε. Οι επιχειρησιακές αποφάσεις λαμβάνονταν σε πολύ ψηλότερα κλιμάκια της ιεραρχίας και η ομάδα δεν τις γνώριζε καν. Αυτό που ισχύει είναι ότι η αποκρυπτογράφηση του μυστικού κώδικα των γερμανών με την ονομασία "Enigma" έπαιξε καταλυτικό ρόλο στη επικράτηση των συμμάχων κατά τη «Μάχη του Ατλαντικού» όταν τα γερμανικά υποβρύχια προσπαθούσαν να ανακόψουν τον ανεφοδιασμό της Μ. Βρετανίας από τις ΗΠΑ.

Ο κατάσκοπος των σοβιετικών

Ίσως η χειρότερη παραποίηση της ιστορίας από τη μεριά των δημιουργών της ταινίας ισοδυναμεί με συκοφαντία σε βάρος του Τούρινγκ, τον οποίο παρουσιάζουν να προδίδει την πατρίδα του συγκαλύπτοντας έναν σοβιετικό πράκτορα. Ο Τζον Κέρνκρος, ένας από τους πέντε απόφοιτους του Κέιμπριτζ που υπήρξαν πράκτορες για λογαριασμό της Σοβιετικής Ένωσης, υπηρέτησε πράγματι στο πάρκο Μπλέτσλεϊ κατά τη διάρκεια του πολέμου. Ήταν όμως σε εντελώς διαφορετική μονάδα από τον Τούρινγκ και, με δεδομένη την άκρα μυστικότητα και την πλήρη στεγανοποίηση μεταξύ των διάφορων υπηρεσιών, είναι απίθανο οι δυο τους να είχαν συναντηθεί. Στην ταινία ο Τούρινγκ ανακαλύπτει πως ο Κέρνκρος είναι κατάσκοπος αλλά αποφασίζει να τον καλύψει όταν ο τελευταίος τον εκβιάζει με αποκάλυψη της ομοφυλοφιλίας του. Συν τοις άλλοις, με αυτό τον τρόπο η ταινία εμμέσως ενστερνίζεται την προκατάληψη της εποχής ότι οι γκέι σε ευαίσθητα πόστα αποτελούσαν «κίνδυνο» για την εθνική ασφάλεια.

Η σύλληψη και η καταδίκη

Η εμμονή της ταινίας με τους ...σοβιετικούς πράκτορες συνεχίζεται και στο κομμάτι που αναφέρεται στη σύλληψη του Τούρινγκ από την αστυνομία. Στην ταινία ένας επιθεωρητής που έχει αναλάβει την υπόθεση μιας καταγγελίας γειτόνων για διάρρηξη στο σπίτι του Τούρινγκ, τον υποπτεύεται για πράκτορα των σοβιετικών όταν ανακαλύπτει πως τα αρχεία σχετικά με τη στρατιωτική του υπηρεσία έχουν εξαφανιστεί. Στην πραγματικότητα ο ίδιος ο Τούρινγκ κατήγγειλε τη διάρρηξη στην αστυνομία, υπέπεσε όμως σε αντιφάσεις προσπαθώντας να κρύψει από τους αστυνομικούς το γεγονός ότι γνώριζε και είχε ερωτικές σχέσεις με τον δράστη. Τελικά αναγκάστηκε να ομολογήσει, γεγονός που οδήγησε στην καταδίκη του από το δικαστήριο σύμφωνα με τους ομοφοβικούς νόμους της εποχής με την κατηγορία της «ασέλγειας».

---

* Με πληροφορίες από εδώ

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΚΑΙ ΗΦΑΙΣΤΙΩΝ, ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΗΓΕΣ

[Αναδημοσίευση από τον ιστότοπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να διαβάσετε και τα σχετικά σχόλια.]

Τι γράφουν οι αρχαίοι ιστορικοί για τη σχέση τους.

 

«Βέβαιο όμως πρέπει να θεωρηθεί ότι ο Αλέξανδρος σπούδαζε στη Μίεζα μαζί με τον ωραίο Ηφαιστίωνα που το άγαλμά του -χαμένο πια- έπλασε ο Λύσιππος. Ο Ηφαιστίων που είχε ανατραφεί από μικρός μαζί του έγινε για τον Αλέξανδρο «άλλος εγώ» (τον ορισμό αυτό του πολύ επιστήθιου φίλου έδωσε λίγες δεκαετίες αργότερα ο Ζήνων ο Κιτιεύς). Και έμεινε ως το θάνατό του -προανάκρουσμα του θανάτου του πιο αγαπημένου του φίλου- σχεδόν αδιάκοπα, όσο οι πολεμικές επιχειρήσεις δεν επέβαλλαν περιοδικές απομακρύνσεις, πλάι του ως αρχηγός των "σωματοφυλάκων" και ύστερα της πιο εκλεκτής "Ιππαρχίας" των εταίρων (της "Ηφαιστίωνος Χιλιαρχίας" όπως ονομάστηκε μετά το θάνατό του).

Εκεί στη Μίεζα πίστεψαν οι δυο τους -κάποιες ώρες που στους "υποσκίους περιπάτους" έγινε η φιλία τους έκσταση- πως ήταν η επανενσάρκωση του Αχιλλέα και του Πάτροκλου.»

“Ιστορία του Ελληνικού Έθνους” (Εκδοτική Αθηνών, 1980) Τόμος Δ', σελ.15
Συντάκτες του τόμου (μεταξύ άλλων): Κων/νος Τσάτσος, Παν. Κανελλόπουλος, Κων/νος Δεσποτόπουλος

«Ο Αλέξανδρος περιφρονούσε τις ηδονές των γυναικών σε τέτοιο βαθμό που η μητέρα του Ολυμπιάδα φοβόταν ότι δεν θα μπορέσει ποτέ να αποκτήσει απογόνους. »

Κουίντος Κούρτιος Ρούφος (ρωμαίος ιστορικός του 1ου αιώνα μ.Χ) “Η Ιστορία του Αλέξανδρου του Μέγα”

«Ο Ιερώνυμος στις επιστολές του γράφει ότι σύμφωνα με το Θεόφραστο ο Αλέξανδρος δεν είχε μεγάλη έφεση στα αφροδίσια. Η Ολυμπιάδα και ο Φίλιππος το γνώριζαν πολύ καλά αυτό και έστειλαν τη θεσσαλή εταίρα Καλλίξεινα, μια πανέμορφη γυναίκα, να πλαγιάσει μαζί του. Φοβόντουσαν ότι μπορεί να είναι γυναικωτός (ευλαβούντο γαρ μη γυννίς ειη) και η Ολυμπιάδα τον ικέτευε να συνουσιαστεί με την Καλλίξεινα.»

Αθηναίος o Ναυκράτιος (λόγιος του 2ου αιώνα μ.Χ) “Δειπνοσοφισταί”. Ο Ιερώνυμος ήταν ιστορικός και προστατευόμενος του Ευμένη, γραμματέα του Αλέξανδρου. Ο Θεόφραστος ήταν μαθητής του Αριστοτέλη και διάδοχός του στο Λύκειο των Αθηνών.

«Ο Αλέξανδρος πρόσφερε στεφάνι στον τάφο του Αχιλλέα και ο Ηφαιστίων στον τάφο του Πάτροκλου, υπαινισσόμενος ότι και αυτός ήταν ερωμένος του Αλέξανδρου όπως και ο Πάτροκλος ήταν του Αχιλλέα.»

Κλαύδιος Αιλιανός (ρωμαίος ιστορικός του 3ου αιώνα μ.Χ) “Ποικίλη Ιστορία”

«Ο Αλέξανδρος και ο Ηφαιστίων αφού προσευχήθηκαν στους θεούς να είναι το ίδιο πιστοί ο ένας στον άλλο όσο και ο Αχιλλέας στον Πάτροκλο, έβγαλαν τα ρούχα τους και έτρεξαν γύρω από τον τάφο γυμνοί.»

Αθηναίος ο Ναυκράτιος, “Δειπνοσοφισταί”

«Και μου λένε ότι άρχισες να μιμείσαι τις συνήθειες των κατακτημένων περσών, ότι άρχισες να φοράς τα ρούχα των βασιλιάδων τους και ζητούσες από τους ελεύθερους μακεδόνες να σε προσκυνούν σύμφωνα με τα περσικά έθιμα! Όσο για τους αγώνες που διοργάνωνες και τους σοφούς που έριχνες στα κλουβιά με τα λιοντάρια και την υπερβολική σου αγάπη για τον Ηφαιστίωνα, όσο λιγότερα πω τόσο το καλύτερο.»

Ο Φίλιππος απευθύνεται στον Αλέξανδρο στους “Νεκρικούς Διαλόγους” του Λουκιανού (2ος αιώνας μ.Χ.)

«Αν θέλεις να γίνεις καλός καγαθός, πέτα το στέμμα που έχεις στο κεφάλι σου και έλα σε μας. Αλλά δεν θα μπορέσεις ποτέ να το κάνεις γιατί σε κυβερνούν οι μηροί του Ηφαιστίωνα.»

Διογένης ο Σινωπεύς (κυνικός φιλόσοφος του 4ου αιώνα π.Χ) “Επιστολές”

«Ο βασιλιάς Αλέξανδρος αγαπούσε τόσο τα αγόρια που έχανε τα λογικά του (φιλόπαις δ'ην εκμανώς). Όπως μας λέει ο Δικαίαρχος του άρεσε τόσο πολύ ο ευνούχος Βαγόας που έσκυψε και τον φίλησε μπροστά σε όλος τους άντρες του. Και όταν όλοι άρχισαν να φωνάζουν και να χειροκροτούν, με μεγάλη προθυμία έσκυψε και τον ξαναφίλησε. Και σύμφωνα με τον Καρύστιο ο Χάρων από τη Χαλκίδα είχε μαζί του ένα πανέμορφο αγόρι που του ήταν απόλυτα αφοσιωμένο. Σε μια γιορτή που είχε διοργανώσει ο Κρατερός ο Αλέξανδρος θαύμασε την ομορφιά του αγοριού. Ο Χάρων ζήτησε από το αγόρι να πλησιάσει και να φιλήσει τον Αλέξανδρο. "Όχι" είπε ο βασιλιάς. "Αυτό θα προκαλέσει σε σένα μεγαλύτερο πόνο από την απόλαυση που θα χαρίσει σε μένα"» 

Αθηναίος o Ναυκράτιος, “Δειπνοσοφισταί”

«Μετά τη μάχη της Ισσού ο Αλέξανδρος μπήκε μαζί με τον Ηφαιστίωνα στη σκηνή που κρατούσαν τις γυναίκες και τις κόρες του Δαρείου. Καθώς ήταν ντυμένοι με τα ίδια ρούχα, η μητέρα του Δαρείου έπεσε να προσκυνήσει τον Ηφαιστίωνα που ήταν ο ψηλότερος από τους δύο. Όταν ένας από τους ακολούθους της την τράβηξε στην άκρη και της έδειξε ποιος ήταν πραγματικά ο Αλέξανδρος, εκείνη ντράπηκε τόσο που ζήτησε να αποσυρθεί. Αλλά ο βασιλιάς της απάντησε πως δεν έκανε κάποιο λάθος αφού ο Ηφαιστίωνας είναι κι αυτός Αλέξανδρος.»

Λούκιος Φλάβιος Αρριανός (ιστορικός του 2ου αιώνα μ.Χ) “Αλεξάνδρου Ανάβασις”

«Ο Ευξένιππος ήταν αρκετά νεαρός και ο Αλέξανδρος τον αγαπούσε καθώς ήταν ακόμα στο άνθος της νιότης του. Το σώμα του ήταν εξίσου όμορφο, όμως δεν είχε την αρρενωπή γοητεία του Ηφαιστίωνα.»

Κουίντος Κούρτιος Ρούφος, “Η ιστορία του Αλεξάνδρου του Μέγα”

«Ο Ηφαιστίων ήταν αυτός που από όλους τους φίλους του είχε εγκρίνει περισσότερο την υιοθέτηση των περσικών εθίμων και μιμήθηκε τον Αλέξανδρο σε αυτό. Αντίθετα ο Κρατερός συνέχισε να τηρεί τα μακεδονικά έθιμα. Γι'αυτό και ο Αλέξανδρος ανέθεσε στον Ηφαιστίωνα στις σχέσεις του με τους βαρβάρους και τον Κρατερό στις σχέσεις του με τους έλληνες. Στον Ηφαιστίωνα έδειχνε τη μεγαλύτερη αγάπη (εφίλει μάλιστα) και τον αποκαλούσε φιλαλέξανδρο. Στον Κρατερό έδειχνε τον περισσότερο σεβασμό και τον αποκαλούσε φιλοβασιλέα. Αλλά οι δυο τους δεν τα πήγαιναν καλά και πολλές φορές ερχόντουσαν σε σύγκρουση ακόμα και μπροστά στους στρατιώτες.»

«Ο Αλέξανδρος ήταν εξαιρετικά αγνός και ευγενής στις σχέσεις του με το άλλο φύλο και έδειχνε μεγάλο σεβασμό στο θεσμό του γάμου. Έλεγε ότι δύο πράγματα του θυμίζουν ότι είναι άνθρωπος και όχι θεός: ο ύπνος και η πράξη της αναπαραγωγής - σαν να πίστευε ότι και τα δύο τα προκαλούσε η αδυναμία της ανθρώπινης φύσης.»

«Το πένθος του Αλέξανδρου για τον Ηφαιστίωνα ξεπέρασε κάθε λογικό όριο. Έβαλε να σταυρώσουν το γιατρό που τον είχε αναλάβει. Διέταξε τους στρατιώτες να κόψουν τη χαίτη και την ουρά όλων των αλόγων του ιππικού ως ένδειξη πένθους και να γκρεμίσουν τα τείχη όλων των γειτονικών πόλεων. Αμέσως μετά, χωρίς λόγο, εισέβαλε στη χώρα των Κασσιτών και τους σφάγιασε όλους.»

Λούκιος Μέστριος Πλούταρχος (έλληνας ιστορικός του 1ου αιώνα μ.Χ) “Βίοι Παράλληλοι”

«Κάποιοι ιστορικοί θεωρούν ότι όσα είπε και έκανε ο Αλέξανδρος τον καιρό του υπερβολικού του πένθους για τον άνθρωπο που αγαπούσε περισσότερο από κάθε τι άλλο στον κόσμο είναι απόδειξη του μεγαλείου του. Άλλοι θεωρούν ότι τέτοια συμπεριφορά δεν αρμόζει σε κανένα βασιλιά, πόσο μάλλον στον Αλέξανδρο. Κάποιοι λένε ότι ρίχτηκε πάνω στο σώμα του νεκρού συντρόφου του και έμεινε εκεί όλη την ημέρα θρηνώντας απαρηγόρητος. Και ότι δεν δεχόταν να τον αποχωριστεί μέχρι που οι εταίροι αναγκάστηκαν να τον τραβήξουν από τη σορό με τη βία. 'Αλλοι λένε ότι για να τιμήσει το νεκρό έκοψε τα μαλλιά του, κι αυτό δεν μου φαίνεται απίθανο αφού από μικρό παιδί ήθελε να συναγωνιστεί τον Αχιλλέα....

Όλοι όμως συμφωνούν για τα παρακάτω: για τρεις μέρες μετά το θάνατο του Ηφαιστίωνα ο Αλέξανδρος δεν έβαλε μπουκιά στο στόμα του και παραμέλησε εντελώς την εμφάνισή του. Έμενε όλη μέρα ξαπλωμένος στο έδαφος κλαίγοντας γοερά ή θρηνώντας σιωπηλά. Διέταξε να ετοιμαστεί στη Βαβυλώνα μια πυρά τόσο μεγάλη που κόστισε 10 χιλιάδες τάλαντα και κήρυξε δημόσιο πένθος σε όλες τις επαρχίες των βαρβάρων. Προς τιμή του νεκρού διοργάνωσε μουσικούς και αθλητικούς αγώνες με τη συμμετοχή 3.000 αθλητών. Και ήταν οι ίδιοι αθλητές που συμμετείχαν στους αγώνες που συνόδευσαν την κηδεία του Αλέξανδρου. »

Λούκιος Φλάβιος Αρριανός, “Αλεξάνδρου Ανάβασις”

---

* Με αφορμή τις ανασκαφές στην Αμφίπολη και τις εικασίες που διατυπώνονται σχετικά με τον ένοικο ή τους ενοίκους του περίφημου τάφου, θυμήθηκα αυτή τη συλλογή με ιστορικά αποσπάσματα που είχε δημοσιευτεί για πρώτη φορά, με ελαφρώς διαφορετική μορφή, στο μπλογκ μου τον Μάιο του 2009. Στην κεντρική φωτογραφία, προτομές του Αλέξανδρου και του Ηφαιστίωνα, μέρος μεγαλύτερου γλυπτικού συμπλέγματος από τα τέλη του 4ου αιώνα π.Χ. που εκτίθενται στο μουσείο Γκετί του Λος Άντζελες.

 

 

ΕΡΩΤΙΚΑ ΓΚΡΑΦΙΤΙ ΣΤΟ ΑΙΓΑΙΟ

[Αναδημοσίευση από τον ιστότοπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να διαβάσετε και τα σχετικά σχόλια]

Αρχαίο σεξ και πάθη στα νησιά μας

Η είδηση έκανε τον γύρο του κόσμου πριν μια εβδομάδα μέσα από τον ιστότοπο της βρετανικής εφημερίδας The Guardian: Οι ανασκαφές του αρχαιολόγου Ανδρέα Βλαχόπουλου στην Αστυπάλαια είχαν φέρει στο φως τα "παλιότερα ερωτικά γκράφιτι" στην ιστορία της ανθρωπότητας. Χρειάστηκαν τρεις μέρες για να ανασκευάσει η Guardian την ανακρίβεια της αρχικής είδησης, καθώς αντίστοιχα αρχαιολογικά ευρήματα και ακόμα παλιότερα έχουν βρεθεί και σε άλλα σημεία του ελληνικού χώρου και προπαντός στα νησιά μας. Μέχρι τότε όμως ήταν ήδη αργά: Πολλές ελληνικές ιστοσελίδες και μέσα ενημέρωσης είχαν ήδη αναμεταδώσει την ανακριβή "είδηση" χωρίς να μπουν στον κόπο να τη διασταυρώσουν...

Το τι ακριβώς βρέθηκε στην Αστυπάλαια το διαβάζουμε στο πληρέστερο σχετικό ρεπορτάζ που δημοσιεύτηκε στο Έθνος: Πρόκειται για δύο φαλλούς χαραγμένους σε βράχο πάνω από το ανδρικό όνομα "ΔΙΩΝ" που είναι γραμμένο ανάποδα· και σε ένα άλλο σημείο πάνω από τον όρμο Βαθύ η επιγραφή "Νικασίτιμος οίφε Τιμίωνα" που αναφέρεται σε σεξουαλική πράξη μεταξύ δύο ανδρών (το ρήμα οίφειν δήλωνε τη συνουσία, ίσως από τη λέξη οιφός που σημαίνει πέος). Τα αρχαιολογικά ευρήματα χρονολογούνται από την αρχαϊκή περίοδο, γύρω στον 6ο αιώνα π.Χ.

Φωτογραφία από τις ανασκαφές στην Αστυπάλαια

Όμως αντίστοιχα ευρήματα και ακόμα αρχαιότερα αφού χρονολογούνται από τον 7ο αιώνα π.Χ. έχουν βρεθεί και στην αρχαία Θήρα.

Συγκεκριμένα, όπως διαβάζουμε εδώ:

«Στο νοτιοανατολικό άκρο της αρχαίας πόλης της Σαντορίνης, εκεί όπου καταλήγει ο δρόμος, υπάρχει το ιερό του Καρνείου Απόλλωνα, και πίσω του υψώνεται ένας αναλημματικός τοίχος, σχεδόν ακέραιος, που στηρίζει την πλατεία όπου οι κάτοικοι γιόρταζαν στο τέλος του καλοκαιριού τα Κάρνεια. Πίσω από το μεγάλο τοίχο ήταν και το γυμνάσιο των εφήβων. Στην πλατεία τελούνταν εορτές προς τιμήν του θεού, γυμνοπαιδιές. γυμναστικοί αγώνες και υποθέτουν ότι υπήρχε κάποια σχέση μεταξύ της λατρείας του Καρνείου Απόλλωνα και των δοκιμασιών της εφηβείας. Οι τελετουργίες που λάβαιναν χώρα αφορούσαν την εκπαίδευση των εφήβων και ταυτίζονταν και με την ερωτική αφροδίσια μύηση. Οι λιπαρές παλαίστρες, η σκόνη μέσα στην κάψα του ήλιου που μεσουρανεί, η θέα των γυμνών σωμάτων, η κούραση των αγωνισμάτων, η δροσιά των εφήβων από την κωπήρεια έκκριση που στάζει πάνω στην άμμο αφήνοντας αποτύπωμα ερεθισμένου πέους.»

Eύρημα από τη Σαντορίνη

«Πάνω στους λείους βράχους ενός μικρού φυσικού σπηλαίου, προσιτού από την αυλή του γυμνασίου, οι έφηβοι εραστές χάραζαν συγχαρητήρια προς τους ερωμένους. Μερικές από αυτές τις λάγνες επιγραφές έχουν δημιουργήσει εδώ και έναν αιώνα σούσουρο στην κοινότητα των αρχαιολόγων:

"Ο ΦΕΙΔΙΠΠΙΔΑΣ ΣΥΝΟΥΣΙΑΣΤΗΚΕ, Ο ΤΙΜΑΓΟΡΑΣ ΚΑΙ Ο ΕΜΦΕΡΗΣ ΚΙ ΕΓΩ ΣΥΝΟΥΣΙΑΣΤΗΚΑΜΕ[.".
Ο ΕΜΠΥΛΟΣ . ΕΙΝΑΙ ΠΟΡΝΟΣ. Ο ΕΜΠΕΔΟΚΛΗΣ ΣΥΝΟΥΣΙΑΣΤΗΚΕ . ΧΟΡΕΥΕ ΜΑ ΤΟΝ ΑΠΟΛ(Λ)ΩΝΑ.
"Ο ΚΡΙΜΩΝ ΣΥΝΟΥΣΙΑΣΤΗΚΕ ΕΔΩ ΜΕ ΤΟΝ ΑΜΟΤΙΩΝΑ".
"ΜΑ ΤΟΝ ΔΕΛΦΙΝΙΟ, Ο ΚΡΙΜΩΝ ΣΥΝΟΥΣΙΑΣΤΗΚΕ Μ' ΕΝΑ ΑΓΟΡΙ, ΑΔΕΛΦΟ ΤΟΥ ΒΑΘΥΚΛΗ".
"Ο ΠΥΜΙΚΗΔΗΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΚΑΜΟΤΑ".
"Ο ΚΡΙΜΩΝ ΕΙΝΑΙ Ο ΚΟΡΥΦΑΙΟΣ ."
"Ο ΑΙΝΗΣΙΣ ΕΙΝΑΙ ΡΩΜΑΛΕΟΣ, Ο ΜΕΝΙΑΔΑΣ ΕΙΝΑΙ ΠΡΩΤΟΣ"
".] ΕΙΝΑΙ ΕΡΩΤΕΥΜΕΝΟΣ ΜΕ ΤΟΝ [Φ]ΑΝΟΚΛΗ"
"Ο ΚΥΔΡΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ".
"Ο ΚΟΡΑΞ ΕΙΝΑΙ ΚΑΛΟΣ Ο ΓΙΟΣ ΤΟΥ .]ΡΟΝΟΥ'.»

Το ιερό του Καρνείου Απόλλωνα και μερικά από τα βράχια όπου βρέθηκαν οι επιγραφές στη Σαντορίνη.

To ίδιο και στη διάσημη Χρυσοσπηλιά της Φολεγάνδρου, σε ευρήματα που χρονολογούνται από τον 7ο αιώνα π.Χ. και φτάνουν μέχρι τη ρωμαϊκή περίοδο. Αντιγράφουμε και πάλι από εδώ:

«Στη δυσπρόσιτη Χρυσοσπηλιά της Φολεγάνδρου, οι νέοι άντρες σκαρφάλωναν σε βράχια κοφτερά και κάθετα πολλά μέτρα πάνω από τη θάλασσα, για να δώσουν στην ψυχή τους φτερά και για να αποδείξουν ίσως τον έρωτά τους. Πρέπει να ήταν κάποια διαβατήρια τελετουργία της εφηβείας, μετά την οποία ο νέος ενσωματωνόταν στην κοινωνία των ενηλίκων. Μπορεί όμως απλά τη δοκιμασία αυτή να την αφιέρωναν στον ιδανικό εραστή και στην ιδανική γυναίκα. Κρατώντας αναμμένες δάδες προχωρούσαν ανάμεσα σε μεγάλους σταλακτίτες και σταλαγμίτες και στο βάθος της σπηλιάς, μετά από αναρρίχηση στα υγρά τοιχώματα, έφταναν σε ένα μικρό άνοιγμα απ' όπου περνούσαν έρποντας στη δεύτερη μεγάλη αίθουσα, στο κέντρο της οποίας υπήρχε ένας φαλλόμορφος σταλαγμίτης κι εκεί, στα τοιχώματα και στην οροφή, έγραφαν το όνομά τους και το όνομα του ερωμένου συνοδευόμενο από κάποιο εγκώμιο όπως: ΟΜΟΡΦΟΣ!»

Την παραπάνω φωτογραφία τράβηξα πέρσι σε ένα ταξιδιωτικό γραφείο του νησιού, καθώς η πρόσβαση στο σπήλαιο δια θαλάσσης είναι ιδιαίτερα δύσκολη, ειδικά όταν φυσούν βόρειοι άνεμοι. Στο κείμενο που συνοδεύει τις φωτογραφίες διαβάζουμε:

«Όπου η φύση άφησε ακάλυπτα σημεία, οι έφηβοι της εποχής - επισκέπτες της σπηλιάς φρόντιζαν να τα καλύψουν αναγράφοντας παντού το όνομά τους παντού όπου υπήρχε χώρος. Όχι μόνο στα πλευρικά τοιχώματα αλλά και στην οροφή των θαλάμων έγραφαν. Και έγραφαν σε στίχους ή αδιάφορα, βιαστικά ή φροντισμένα, σωστά ή ανορθόγραφα, γενικά όπως επέτρεπαν οι συνθήκες. Πολλές φορές πρόσθεταν και ένα επίθετο δηλωτικό του τόπου καταγωγής τους όπως Σερίφιος, Κρης, Ηλείος.

Η παρουσία των εφήβων είναι ζωντανή στη Χρυσοσπηλιά και το ονοματολόγιο πάνω στα τοιχώματα, διατρέχει τόσους αιώνες από την αρχαϊκή ως τη ρωμαϊκή περίοδο. Οι πιο λείοι βράχοι με μεγάλες επιφάνειες που προσφέρονταν περισσότερο χρησιμοποιήθηκαν σαν "πίνακας" με δεκάδες ονόματα γραμμένα και ανάμεσά τους ορισμένες ενδεικτικές φράσεις με ιδιαίτερο νόημα όπως "Πυθαγόρας Μανία παίδων". Υπάρχουν ονόματα μεγάλων ανδρών όπως Θεμιστοκλής, Καλλίμαχος, Αντίπατρος, υπάρχει και Απόλλων, υπάρχουν και πολλά άγνωστα ονόματα. Τα γυναικεία σπανίζουν.»

 

Με αφορμή λοιπόν την πρόσφατη ανακάλυψη στην Αστυπάλαια, μερικές ακόμα πληροφορίες που μπορεί να φανούν χρήσιμες σε όσες και όσους σκοπεύουν να επισκεφτούν τα νησιά του Αιγαίου αυτό το καλοκαίρι. Ένα τοπίο που από τότε μέχρι σήμερα δεν έχει σταματήσει να εμπνέει τον ερωτισμό των ανθρώπων. Και ευρήματα που αποδεικνύουν για μια ακόμη φορά πόσο μεγάλη σημασία έπαιξε ο έρωτας μεταξύ αρρένων και πόσο έντονη ήταν η κοινωνική και τελετουργική του διάσταση κατά την αρχαϊκή περίοδο, την εποχή δηλαδή που διαμορφώθηκε ο ελληνικός πολιτισμός.

Η ΜΟΥΣΑΤΗ ΑΓΙΑ ΤΗΣ ΑΥΣΤΡΙΑΣ

[Αναδημοσίευση από τον ιστότοπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να διαβάσετε και τα σχετικά σχόλια]

Ένα αξιοθέατο που έγινε ξαφνικά επίκαιρο

Η νίκη της Κοντσίτα Βουρστ πριν δύο μήνες στον πανευρωπαϊκό διαγωνισμό τραγουδιού έχει κάνει τους υπεύθυνους του αυστριακού τουρισμού να τρίβουν τα χέρια τους. Και όχι μόνο για την μεγάλη αύξηση στις αφίξεις που αναμένεται εν όψει του διαγωνισμού τον ερχόμενο Μάιο. Αλλά και γιατί η νίκη της έφερε ξανά στην επικαιρότητα την ιστορία μιας ξεχασμένης μεσαιωνικής αγίας που κάποτε υπήρξε ιδιαίτερα δημοφιλής στην πατρίδα του Μότσαρτ. Πρόκειται για την περίεργη ιστορία μιας γυναικείας μορφής με μούσι που πρωταγωνιστεί σε σκηνές σταύρωσης διάφορων μεσαιωνικών εκκλησιών ανά την Ευρώπη.

Η ιστορία της έχει ως εξής: Η αγία Βιλγκεφόρτις ήταν μια πριγκίπισσα που ζούσε κάπου στην Πορτογαλία όταν ο ειδωλολάτρης πατέρας της αποφάσισε να την παντρέψει με τον επίσης παγανιστή βασιλιά της Σικελίας. Καθώς η ίδια είχε κρυφά βαφτιστεί χριστιανή, παρακάλεσε την Παναγία να την βοηθήσει να αποφύγει τον γάμο. Η απάντηση στις προσευχές της ήταν το πρόσωπό της να καλυφθεί από ένα μούσι, κάτι που έκανε τον επίδοξο σύζυγο να ακυρώσει τον γάμο και τον πατέρα της να την τιμωρήσει με σταύρωση. Σε πολλές αναπαραστάσεις κάτω από τον σταυρό της παίζει ένας βιολιστής. Σύμφωνα με τον θρύλο ένας φτωχός βιολιστής κατηγορήθηκε ότι έκλεψε το ασημένιο γοβάκι από ένα γλυπτό της αγίας. Ο ίδιος ζήτησε πριν θανατωθεί να παίξει για ακόμα μια φορά μπροστά στο γλυπτό. Όταν και το δεύτερο γοβάκι έπεσε στα χέρια του, οι αρχές κατάλαβαν ότι είναι αθώος.

Η αγία υπήρξε σημαντικό στοιχείο του μεσαιωνικού φολκλόρ σε πολλές περιοχές της Ευρώπης καθώς πολλές γυναίκες προσεύχονταν σε αυτήν όταν οι άντρες τους τις κακομεταχειρίζονταν. Αυτό προκάλεσε την αντίδραση της επίσημης εκκλησίας που θεωρούσε ότι η εικόνα της αποτελεί «διαστρέβλωση» της Σταύρωσης του Ιησού και τελικά την έβγαλε από το εορτολόγιο. Η αγία θα είχε παραμένει ξεχασμένη αν η νίκη της Κοντσίτα δεν είχε δώσει στους υπεύθυνους αυστριακών μουσείων την ιδέα να χρησιμοποιήσουν την εικόνα της για να προσελκύσουν επισκέπτες! Στο Χορν, μια μικρή πόλη της νότιας Αυστρίας, οι τουρίστες κατακλύζουν το τοπικό μουσείο όπου ένα μεσαιωνικό γλυπτό της αγίας εκτίθεται δίπλα σε δημοσιεύματα για τη νίκη της Κοντσίτα. Μάλιστα ο διευθυντής του μουσείου εκφράζει την ελπίδα να τους επισκεφτεί η ίδια η Κοντσίτα για ακόμα μεγαλύτερη διαφήμιση...

Η έκθεση στο Χορν της Αυστρίας

Άγαλμα της αγίας πάνω στον σταυρό από το επισκοπικό μουσείο του Γκρατς στην Αυστρία

Άγαλμα της αγίας από το συγκρότημα του Λορέτο στην Πράγα

Άγαλμα της αγίας στο Σεντ Ετιέν της Γαλλίας

Η εικόνα της αγίας υπήρξε έμπνευση και για το διάσημο καλλιτεχνικό δίδυμο των Πιερ και Ζιλ που υπογράφουν το έργο «H οσιομάρτυς»

Η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία τιμούσε τη μνήμη της αγίας Βιλγκεφόρτις, όπως είναι γνωστή στη βόρεια Ευρώπη, στις 20 Ιουλίου. Αυτό μέχρι το 1969 οπότε και αποφάσισαν ότι η ιστορία της αποτελεί θρύλο και ότι η αγία δεν είναι υπαρκτό πρόσωπο. Η ετυμολογία του ονόματός της διχάζει τους ειδικούς, καθώς άλλοι θεωρούν ότι προέρχεται από τα λατινικά («ισχυρή παρθένος») και άλλοι από τα αρχαία γερμανικά («ιερό πρόσωπο»). Το όνομα δεν έχει και τόση σημασία αφού σε άλλα μέρη της Ευρώπης είναι γνωστή με άλλες ονομασίες όπως Kümmernis (θλιμμένη) στην Αυστρία και Liberata (η ελευθερώτρια) στη νότια Ευρώπη.

Πάντως οι αγίες με μούσι δεν αποτελούν αποκλειστικότητα των καθολικών χριστιανών αφού αντίστοιχη ιστορία υπάρχει και στην ορθόδοξη παράδοση, όπως έχουμε δει εδώ. Πρόκειται για την ιστορία του άγιου Ονούφριου που, πριν αποφασίσει να αγιάσει, ήταν γυναίκα και μάλιστα πόρνη και πολύ όμορφη. Για να σταματήσουν να την προσεγγίζουν οι άντρες, παρακάλεσε τον Θεό να την κάνει άσχημη. Πράγματι απέκτησε γενειάδα, χωρίς όμως να απολέσει και τα γυναικεία της χαρακτηριστικά όπως βλέπουμε και στην παρακάτω τοιχογραφία από τη λεγόμενη «εκκλησία των φιδιών» στα Κόραμα της Καππαδοκίας.

Και βέβαια οποιαδήποτε αναφορά σε κυρίες με μούσια δεν θα μπορούσε να παραλείψει την Χατσεψούτ, φαραώ της 18ης δυναστείας που κυβέρνησε την αρχαία Αίγυπτο τον 15ο αιώνα π.Χ. και συνέδεσε το όνομά της με μια εικοσαετία ειρήνης και ευημερίας. Σε πολλές αναπαραστάσεις η βασίλισσα απεικονίζεται φορώντας ένα τελετουργικό μούσι για να υπογραμμίσει την απόλυτη εξουσία της ως φαραώ της Αιγύπτου. Αυτή τη μορφή έχουν και τα αγάλματα που βλέπετε πιο κάτω και προέρχονται από το ταφικό της μνημείο στην Κοιλάδα των Βασιλέων.

Για το τέλος, θα μεταφερθούμε από την αρχαία Αίγυπτο στη σύγχρονη εποχή και συγκεκριμένα στη Γαλλία. Εκεί δραστηριοποιείται από το 2008 η φεμινιστική ομάδα La Barbe («To Μούσι»). Τα μέλη της εμφανίζονται με ψεύτικα μούσια σε διάφορες πολιτικές, επιχειρηματικές, επιστημονικές και μιντιακές εκδηλώσεις, θέλοντας με αυτό τον τρόπο να διαμαρτυρηθούν για τον ανδροκρατούμενο χαρακτήρα των συγκεκριμένων εκδηλώσεων. Η φωτογραφία παρακάτω προέρχεται από διαμαρτυρία τους σχετικά με την κάλυψη της υπόθεσης του Ντομινίκ Στρος-Καν από τα γαλλικά media.

ΚΡΥΦΟΙ ΕΡΩΤΕΣ ΜΕ ΑΡΩΜΑ ΡΕΤΡΟ

[Αναδημοσίευση από τον ιστότοπο της εφημερίδας Athens Voice όπου μπορείτε να διαβάσετε και τα σχετικά σχόλια. Όπως μπορείτε να δείτε και στο τέλος της ανάρτησης, το κείμενο βρέθηκε στα τρία πιο διαβασμένα της A.V. την περασμένη εβδομάδα. Σας ευχαριστώ!]

Αόρατα ζευγάρια σε επικίνδυνες εποχές

 

Στο φωτογραφικό λεύκωμα που έχει τίτλο «Οι Αόρατοι - Αγάπη και περηφάνια σε φωτογραφίες εποχής» ο γάλλος σκηνοθέτης και συγγραφέας Σεμπαστιάν Λιφσίτζ παρουσιάζει για πρώτη φορά φωτογραφίες που έχει συλλέξει τα τελευταία είκοσι χρόνια από παλαιοπωλεία, γιουσουρούμ αλλά και μέσω ιστότοπων όπως το eBay. Στιγμιότυπα τραβηγμένα από ερασιτέχνες φωτογράφους κατά την περίοδο 1900-1970 που έχουν ένα κοινό θέμα: Τη μυστική ζωή των ομοφυλόφιλων ανδρών και γυναικών τις δεκαετίες πριν εμφανιστεί το σύγχρονο κίνημα της γκέι απελευθέρωσης. Το υλικό προέρχεται από χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία, οι ΗΠΑ και η Πορτογαλία. Ο ίδιος ξεκαθαρίζει ότι δεν γνωρίζει ποιοι απεικονίζονται στις φωτογραφίες, ούτε ποιος τις έχει τραβήξει.

 

Όλα ξεκίνησαν όταν ανακάλυψε σε έναν παλαιοπώλη μερικά φωτογραφικά άλμπουμ της δεκαετίας του 50. Σε πολλές από τις φωτογραφίες πρωταγωνιστούσαν δύο όμορφες νεαρές γυναίκες σε τρυφερές πόζες. Μελετώντας τα άλμπουμ, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν μπορεί παρά να ήταν ζευγάρι.

«Ανακαλύπτοντας αυτές τις φωτογραφίες σε παζάρια και παλαιοπωλεία, αισθάνθηκα αιχμαλωτισμένος. Η επίσημη ιστορία της ομοφυλοφιλίας παρουσιάζει αυτούς τους ανθρώπους αποκλειστικά ως θύματα. Αυτό που θέλουμε να θυμόμαστε από τις ζωές τους δεν είναι παρά ο πόνος, τα βάσανα, το μίσος, οι κοινωνικοί αγώνες, οι αυτοκτονίες...»

 

«Όμως την ίδια στιγμή βρέθηκε στα χέρια μου αυτό το υλικό από πολλές και διαφορετικές εποχές. Και μπόρεσα να διαπιστώσω με τα ίδια μου τα μάτια ότι σε πολλές από τις φωτογραφίες τα ζευγάρια δείχνουν ευτυχισμένα. Οι εκφράσεις τους προδίδουν μια  ελευθερία και διάθεση για ζωή που πηγαίνει κόντρα στην επίσημη ιστορία της εποχής».

 

«Υπήρχαν και άλλα πράγματα που με έκαναν να αναρωτηθώ. Για να τραβήξεις φωτογραφίες εκείνη την εποχή έπρεπε να αγοράσεις φιλμ, να το πας στο φωτογραφείο για εμφάνιση και στη συνέχεια να παραλάβεις προσωπικά τις φωτογραφίες. Πράγμα που σημαίνει ότι αποδέχεσαι να εκτεθείς κοινωνικά στον φωτογράφο της γειτονιάς σου. Είναι κάτι που μου προκάλεσε έκπληξη σε σχέση με τα δεδομένα της εποχής εκείνης όπως τα γνωρίζουμε σήμερα».

 

«Δεν ήμουν σίγουρος σχετικά με το τι μας διηγούνται αυτές οι φωτογραφίες. Προφανώς υπήρχε πάντα η δυνατότητα της ελευθερίας αλλά και της ευτυχίας στις ζωές αυτών των ανθρώπων. Φυσικά αυτό δεν σβήνει από την ιστορία την καταπίεση και τις διώξεις που είχαν υποστεί πολλοί από αυτούς».

 

«Κατέληξα να κάνω μία υπόθεση: Ίσως κάποιοι από αυτούς τους ανθρώπους μπόρεσαν να φτάσουν σε κάποιας μορφής σιωπηλό διακανονισμό με τον εαυτό τους, τις οικογένειές τους, τον επαγγελματικό και κοινωνικό περίγυρο. Είτε μέσω της διακριτικότητας, είτε με το να γίνουν κατά κάποιον τρόπο "αόρατοι" στα μάτια των άλλων, μπόρεσαν να ζήσουν τη ζωή τους όπως την ήθελαν. Αυτή ήταν η δική μου υπόθεση».

Η υπόθεση αυτή οδήγησε τον Λιφσίτζ στην ιδέα να αναζητήσει γκέι και λεσβίες ηλικίας άνω των 70 ετών και να τους ζητήσει να διηγηθούν μπροστά στην κάμερα την προσωπική τους διαδρομή στις δύσκολες εποχές που έζησαν, παρουσιάζοντας και το αντίστοιχο υλικό από τα χρόνια της νιότης τους. Το αποτέλεσμα ήταν το ντοκιμαντέρ με τίτλο «Οι Αόρατοι» που τιμήθηκε με το γαλλικό βραβείο Σεζάρ και προβλήθηκε πέρσι στο φεστιβάλ Θεσσαλονίκης. Δυστυχώς, όπως συμβαίνει συνήθως με ταινίες αντίστοιχης θεματολογίας, δεν προβλήθηκε ποτέ στις ελληνικές αίθουσες...

Ο Σεμπαστιάν Λιφσίτζ είναι γνωστός για το κινηματογραφικό του έργο που πολύ συχνά περιστρέφεται γύρω από την ομοερωτική θεματολογία. Περισσότερα μπορείτε να διαβάσετε εδώ. Ίσως η πιο γνωστή του ταινία είναι το "Σχεδόν όλα" του 2000.